Προσβασιμότητα και ΑΜΕΑ
· 02.06.07, 10:44ΜΜ Ελένη Καρασαββίδου-Κάππα
Αν με ρωτήσετε ποια θεωρώ την μεγαλύτερη στιγμή και ποιους τους μεγαλύτερους «δασκάλους μας» στους σύγχρονους Ολυμπιακούς αγώνες, θα σας απαντήσω: Ήταν στους «ειδικούς» Ολυμπιακούς αγώνες στο Σιάτλ, όταν 9 «ειδικά» άτομα ξεκίνησαν έναν αγώνα δρόμου εκατό μέτρων. Ξάφνου ένα αγόρι έπεσε κι άρχισε να κλαίει. Και τα 8 υπόλοιπα (αγόρια και κορίτσια) έκαναν κάτι πρωτοφανές για τα σύγχρονα ήθη. Γύρισαν προς τα πίσω, το σήκωσαν αλληλέγγυα και δεν παραιτήθηκαν, αλλά βάδισαν μαζί προς το τέρμα...
Τελικά, κακά τα ψέματα, η ουσιαστική ταυτότητα κι ιδεολογία κάθε ανθρώπου φαίνεται λιγότερο από τα τυπικά προσόντα και τις «αναμενόμενες» (και πολιτικά) επιλογές κι «ατάκες», και περισσότερο από το πως φερόμαστε στην καθημερινότητα μας. Κι αυτό δεν μπορεί παρά να σχετίζεται με την έμπρακτη αλληλεγγύη απέναντι στον «άλλον». «Εκείνο που φοβάμαι περισσότερο απ όλα, είναι μη γίνω ποιητής, μην κλειστώ σ’ ένα δωμάτιο ν’ αγναντεύω την θάλασσα κι απολησμονήσω την ράτσα που μας έλιωσε», έγραψε η Γώγου, ειρωνευόμενη την ψευδεπίγραφη «καλλιέργεια» κάποιων. Σε κάθε περιπλάνηση στους (υλικούς ή εικονικούς) χώρους μας θα δούμε σύμβολα τέτοιων συμπεριφορών. Ατάκες βάρβαρες από «προσοντούχους» στα κανάλια ή στα καφενεία για ανθρώπους των όποιων διαφορετικών ιδιοτήτων ή επιλογών. Αυτοκίνητα που προ(σ)δίδουν «επίπεδο» αραγμένα μπροστά από μπάρες αναπήρων. Σκουπίδια ή κατασκευάσματα επικίνδυνα σε χώρους «υπεράνω υποψίας» για ενήλικες και παιδιά.Άλλωστε, ίσως ο περιεκτικότερος ορισμός του πολυώνυμου φασισμού που διάβασα ποτέ είναι αυτός που λέει ότι τα δικαιώματα των «άλλων», δεν είναι αυτονόητα, αλλά δικές μας «ευγενείς» παραχωρήσεις. Όχι μόνο γιατί αυτή η νοοτροπία, σπάζοντας την αυταξία των δικαιωμάτων, μπορεί να ρίξει σε μια δίνη όλους μας (ακόμη κι αυτούς που νομίζουν ότι είναι στο απυρόβλητο) αλλά και γιατί θεωρεί ότι μπορεί να τα αίρει κάθε φορά που «δυσκολεύεται» από κάτι, δίχως αντίκτυπο. Κι όμως, τίποτε δεν είναι απόμακρο ή ασήμαντο, και το κοινωνικό περιθώριο δεν είναι τόσο περιθωριοποιημένο, όσο η ευθυνοφοβία, η ιδιοτέλεια ή ο στρουθοκαμηλισμός μας επιτάσσει. Κάθε μειονότητα, στις διάφορες μορφές της, όχι μόνο βρίσκεται και σε έναν συνεχή διάλογο με την πλειοψηφία αλλά και σε μια δημιουργική τριβή, που θα παίρνει ή δημιουργικές ή καταστροφικές διαστάσεις.
Μία από τις ετερότητες που αντιμετωπίζεται συνήθως με την «συμπάθεια της αδιαφορίας» (όλοι θα πουν τον καλό λόγο, κανείς σχεδόν δεν θα κάνει την πολιτική πράξη αλλαγής) ή την υφέρπουσα αντιπάθεια του νερόβραστου οίκτου, (αφού ο άλλος γίνεται σκεύος αποενοχοποίησης σε μια στιγμιαία καλοσύνη που υποτιμά την ανθρώπινη ολότητα του) είναι η μειονότητα των ατόμων με ειδικές ανάγκες. Ίσως γιατί είναι ομάδα που δεν συγκροτήθηκε ποτέ συνολικά (κι εδώ έχουν ευθύνη και οι ίδιοι/ες...) ως πολιτικό υποκείμενο (πολιτικό δε θα πει κομματικό, διευκρινίζω)... Κι όμως! Στην Ευρώπη υπάρχουν 50 εκατομμύρια (!) άνθρωποι με εκ γενετής ή επίκτητη αναπηρία. Και στην Ελλάδα, ειδικότερα, κάθε χρόνο όλο και περισσότεροι/ες «υγιείς» προστίθενται στην λίστα κυρίως λόγω τροχαίων ή άλλων αιτιών.
Κι όμως κατασκευάζονται ακόμη πολυκατοικίες δίχως μπάρα ή με στενούς αναβατήρες. Υπάρχουν ακόμη σχολεία, πανεπιστήμια, καφετερίες, δρόμοι, θέατρα, χώροι νοσηλείας (!) δίχως προσβασιμότητα.. Κι εκεί που αυτή έχει προβλεφθεί, ο καθένας κι η καθεμιά το θεωρεί δικαιωματικό να την ακυρώσει, κάνοντας για κάποιους συνάνθρωπους του την διαδρομή από το κρεβάτι τους στον δρόμο ταξίδι πολύωρο και κοπιαστικό. Αφού μένουν αποκλεισμένοι, (τόσο εξαιτίας των ελλειπών κρατικών δομών όσο κι απ’ την εξουσιαστική νοοτροπία των πολιτών), από ένα πλήθος καθημερινών επιλογών (ή διεξόδων σε περίπτωση κινδύνου!) που ναι για μας (μέχρι νεωτέρας...) αυτονόητες.
Η συνείδηση ότι κάτι πρέπει ν’ αλλάξει οδήγησε σε μια πανευρωπαϊκή πρωτοβουλία ώστε η υλικοτεχνική προσβασιμότητα των χώρων να είναι πια υποχρεωτική κι η έλλειψη της ποινικά κολάσιμη, που ειδικά στην Ελλάδα (από πολίτες, από έντυπα με γνωστή ευαισθησία που θα το υιοθετήσουν, ή χώρους όπως σχολεία κλπ) θα πρέπει να λάβει σημαντικές διαστάσεις. Όποιος/α το θελήσει μπορεί να υπογράψει είτε ηλεκτρονικά στον σχετικό ιστότοπο. «Κι ο εαυτός είναι ένας άλλος» έγραψε ο Ρεμπώ περιγράφοντας αυτό το δυνητικό παιχνίδι εναλλαγής μειονοτικής και πλειοψηφικής ταυτότητας. Η υπογραφή αυτή θα είναι μία «ευγενής παραχώρηση» έμπρακτης επιτέλους αλληλεγγύης (δίχως μεσάζοντες πολιτικαντισμού) που όμως θα προωθεί τα δικαιώματα των άλλων ως την αυταξία που (θα πρεπε να) είναι. Ως την αλληλεγγύη που μπορεί να έχει ανάγκη ο καθένας κι η καθεμιά αύριο...
Δείτε επίσης
* * *
Θα ήθελα περισσότερα για την προσβασιμότητα που πιστεύω ότι είναι το υπ.αρ. 1 πρόβλημα που μας εξαναγκάζει σε αποκλεισμό.
Πρόσκληση σε εκδήλωση
Τιμώντας τα ειδικά άτομα με τις ειδικές δυνατότητες, δουλέψαμε κάποιους μήνες για μια ειδική «δίωρη» ημερίδα που θα περιλαμβάνει εισηγήσεις, θεατροποιημένη ποίηση αλλά και αποσπάσματα από τη νεοελληνική ηθογραφία του «Ξύπνα Βασίλη!».
Την Παρασκευή, στο Θεατράκι του Βαφοπουλείου, ώρα 7.30 «Τέχνη και Αναπηρία». Διοργάνωση Art Attack, Σύλλογος Παραπληγικών Μακεδονίας Θράκης, στα πλαίσια του «Πνευματικού Μαίου».
άριστη αντιμετώπιση του προβλήματος που ακουμπά και αφορά όλους.
μπράβο σου.
Ευχαριστώ από καρδιάς και για τα σχόλια ΚΑΙ για την απόκριση όσον αφορά στις υπογραφές.
Μου θύμισες κάτι που με είχε συγκλονίσει …. το είχα ξεχάσει όμως.. Τη σκηνή στον αγώνα δρόμου στο Σηατλ.
Σ‘ευχαριστώ γι αυτό